ARAÇ DEĞER KAYBININ TAZMİNİ

Araç değer kaybının tazmini; meydana gelen trafik kazası sonrasında araçta meydana gelen değer düşüklüğünün giderilmesine yönelik bir taleptir.

Araç değer kaybı tazmininin şartları

Araç değer kaybını isteyen tarafın, %100 kusurlu olmaması gerekmektedir. Değer kaybını isteyen taraf, %100 kusurlu olmaması hali dışında kusursuz olduğu oranda değer kaybının tazminini isteyebilecektir.

Aracın karıştığı trafik kazasının üzerinden 2 yıl geçmemiş olmalıdır.

Sigorta şirketine başvuru yapılması düşünülüyorsa kusurlu olan aracın trafik sigortasının bulunması gerekmektedir. (Kusurlu aracın trafik sigortasının olmaması durumunda ise değer kaybı kusurlu sürücüden veya araç sahibinden alınabilecektir.)

Araç değer kaybına konu hasar gören araç parçasının daha önceden hasar görmemiş olması gerekmektedir.

Araç değer kaybını kim isteyebilir?

Söz konusu davanın husumet nedeni ile reddedilmemesi için davanın ruhsat sahibi tarafından açılması gerekmektedir.

Araç değer kaybı kimlerden istenebilir?

Araç değer kaybı kusur oranında karşı tarafın kendisinden (aracın sürücüsünden ve işleteninden) istenebileceği gibi karşı tarafın sigorta şirketinden de istenebilmektedir.

Araç değer kaybı başvuru süreci

Araçtaki değer kaybının tazmini için ilk olarak aracında değer kaybı meydana gelen kişi tarafından, kusurlu aracın sigorta şirketine karşı değer kaybının tazminine yönelik bir başvuruda bulunulması gerekmektedir.

Bu başvuru gerekliliği dava şartıdır. Başvurunun yapılmaması halinde ise mahkeme dava şartı eksikliği nedeni ile davanın reddine karar vermektedir.

Sigorta şirketinin bu başvuruya 15 gün içinde yanıt vermemesi veya olumsuz yanıt vermesi durumunda ise araç değer kaybının tazminine ilişkin dava açılması veya Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru yapılması aşamasına geçilebilecektir.

Karayolları Trafik Kanunu Madde 97 – (Değişik: 14/4/2016-6704/5 md.) Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.

Sigorta Tahkim Komisyonu Başvurusu

Sigorta Tahkim Komisyonu, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu çerçevesinde kurulmuş olan, kararları mahkeme ilamı niteliğinde olan  bir merciidir. Komisyonda kanunda tahdidi olarak sayılmış olan nitelikleri haiz kişiler hakemlik görevini yürütmektedir.

Sigortacılık Kanunu’na göre bir uyuşmazlık dosyası hakeme tevdi edildikten sonra 4 ay içerisinde çözüme kavuşturulması gerekmektedir.

Sigorta Tahkim Komisyonu’nca maddi değeri 5.000,00 TL’ye kadar olan uyuşmazlıklar hakkında verilen kararlar kesindir.

Maddi değeri 5.000,00 TL ve 40.000,00 TL arasında olan uyuşmazlıklara ilişkin verilen kararlara ise İtiraz Hakem Heyeti’ne karşı itiraz yoluna gidilebilecektir. Bu durumda İtiraz Hakem Heyeti’nin kararları kesin olduğundan istinaf veya temyiz yoluna gidilemeyecektir.

Maddi değeri 40.000,00 TL üzerinde olan uyuşmazlıklar açısından ise verilen kararlara karşı Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yoluna gidilebilecektir.

Dava yolunun kullanılması üzere mahkemeye başvuru

Alternatif uyuşmazlık çözüm yollarından olan Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurmadan veya başvurduktan sonra değer kaybının tazminini talep eden tarafça adli mahkemeler nezdinde dava açılabilecektir.

Bu durumda dikkat edilmesi gereken mesele ise ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuk şartının zorunlu olmasıdır.

Arabuluculuğun dava şartı olduğu durumlarda, arabuluculuk başvurusunun yapılmaması halinde mahkeme dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verecektir.

Görevli mahkeme
Söz konusu davada görevli mahkeme, hasım olarak kimin gösterileceğine göre farklılık gösterebilmektedir.

Şöyle ki; sigorta şirketi hasım olarak gösterilecek ise görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesi iken; tacir olmayan araç işletenine veya sürücü gerçek kişiye karşı açılacak davalarda görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir.

Davanın hem sigorta şirketine hem de araç işletenine veya sürücüye karşı açılması durumda ise görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.

Zamanaşımı

Araç değer kaybının tazmini davasında zamanaşımı süresi; zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenildiği tarihten başlayarak iki yıldır.

Gerekli belgeler nelerdir?

Değer kaybının tazminine yönelik açılacak olan davada bazı belgelere ihtiyaç duyulacaktır. Bunları şu şekilde sıralayabiliriz; trafik kazası tespit tutanağı, hasar tespit tutanağı, araçların kaza sonrasında çekilmiş olan fotoğrafları, ekspertiz raporu, aracın ruhsatı ve sair her türlü belge.

Stj. Av. Ömer GÜNDÜZ